Onze lokale dialectdeskundige Robby Vanesch probeert in een aantal artikels de plaats van ons Paals/Tervants dialect, het Buitings, binnen het Limburgs en het Oostnederfrankisch te bepalen.  Hieronder het eerste deel van zijn uiteenzetting.

Dat het indelen van dialecten een wikken en wegen is van factoren zoals overeenkomsten en verschillen met plaatsen in de buurt werd al eens in een ander stuk aangehaald. Bij dialecten in grensregio’s is het soms nog wat moeilijker. Wat voor een taalkundige een belangrijke factor is kan voor de lokale bevolking van veel minder belang zijn.

Om zich werkelijk een idee te kunnen vormen over het kampleven, moet men het echt wel hebben ervaren. Totaal gebrek aan hygiëne en sanitair comfort tartte elke verbeelding.
Zich eens kunnen wassen met zeep was er in vele weken niet meer bij. Zich scheren bij gebrek aan scheergerief al evenmin. Van ondergoed en kleren wisselen was geen sprake, trouwens sliepen we
gedurende weken met al onze bovenkleren aan.
Koppel dit alles aan de nooit aflatende luizenplaag met de daarbij horende slaaploze nachten en de knaging van een niet te verzadigen hongergevoel. Deze belevenissen, samen met een prangend heimwee naar onze verre thuis, waarvan niemand van ons tot dan toe enig teken van leven had vernomen, schiepen bij de meesten onder ons een sfeer van gelatenheid, bij anderen een gevoel van opstandigheid, bij enkelen zelfs wanhoop.

Bij de viering van het 20-jarig bestaan van paalonline, werd in OC De Buiting een hapjetapje georganiseerd voor de medewerkers, de Paalse verenigingen, het bestuur van de gemeente Beringen en de sponsors. Voorzitter Jan Elsen hield in zijn toespraak een pleidooi voor een vernieuwd dorpenbeleid,  een vooruitblik op de Buiting van de toekomst.   U kunt zijn toespraak hieronder lezen en/of beluisteren. Ook de lofrede van schepen Patrick Witters kunt u hier nog (her)beluisteren.

Stad Beringen organiseert in het weekend van 6 en 7 mei 2023 de tweede editie van de Ambachtenroute. Na de prachtige eerste editie in 2021 met 25 lokale makers op 17 locaties en talrijke bezoekers herhaalt de stad deze succesformule in 2023 met veel enthousiasme.   

Schepen van Erfgoed An Moons: “Met de Ambachtenroute zetten we lokaal vakmanschap in de kijker. Hiermee slaan we een brug tussen verleden en toekomst, tussen immaterieel erfgoed en lokale economie. Ambachten gaan al generaties mee, van unieke handgemaakte objecten tot bepaalde tradities en technieken. Maar ook vandaag zijn vele ambachten nog springlevend, en bieden ze tegelijk een antwoord op de maatschappelijke, economische en ecologische uitdagingen van morgen.” 

Elke tweede zondag in december vindt 'Wereldlichtjesdag' plaats. Dit jaar valt dit op zondag 11 december. Die dag herdenken mensen over de hele wereld overleden kinderen. Ze zoeken troost bij elkaar en steken om 19.00 uur een kaarsje of lichtje aan. Zo ontstaat er een golf van troostend licht die door verschillende tijdzones over de hele wereld reist. Beringen doet graag mee!    

Ook dit jaar wil Beringen van de Wereldlichtjesdag en aansluitend de Koesterweek, de meest warme week van het jaar maken voor al die gezinnen die een (sterren)kind moeten missen. Zeker tijdens de eindejaarsperiode is het gemis en het verdriet enorm aanwezig. Net daarom nemen we deel aan de Koesterweek van het Berrefonds, een vzw die al bijna veertien jaar families ondersteunt na het overlijden van hun (sterren)kind.  

In deze zevende en laatste aflevering over Paal (er volgen er nog twee over Beringen) passeren nog een aantal inwoners van Paal Dorp de revue. In de telling omvat Paal dorp eigenlijk iedereen die zuidelijk van de weg Diest-Beringen woonde, dus ook de gehuchten Geenhout en Paalstraat. Dan volgen in deze aflevering de inwoners van Tervant in 1796. Merkwaardige vaststelling: Tervant was toen naar het inwonersaantal zeker niet het grootste gehucht buiten Paal. Dat valt ook wel te verklaren: het merendeel was landbouwer, specifieke ambachten als kleermaker en timmerlui vind je in het centrum terug.
Louis Leten heeft de beroepsbevolking en het aantal inwoners per gehucht ook eens mooi in een taartdiagram gezet. Interessant !

Het was even wennen om na een tijd lang op zee geweest te zijn het dagelijkse leven aan wal weer aan te gaan.
De dynamiek van een grote haven als Rotterdam kan echter niet achteloos ondergaan worden. De grootsteedse criminaliteit, de multiculturele problemen, de pandemie, de economische kommer, de
migratie en energiecrisis zorgen dat de spanning er terstond weer is.
De antwoorden die politici en beleidsmakers aandragen blijken ontoereikend, het wantrouwen en moedeloosheid groeit gestaag in een wereld die ( zoals Antonio Guterres het schetste tijdens de
recente klimaattop in Sharm el Sheik) op de afgrond afstevent met de voet op de acceleratiepedaal.
We doen er nog een schepje bovenop met de oorlog in Oekraïne. Daar gaan ze nu de winter in met al de ontberingen die de oorlog meebrengt.
Hoe kon het zover komen?

Met de feestdagen voor de deur kijken kinderen volop uit naar cadeautjes en nieuw speelgoed. Voor gezinnen in armoede betekent de komst van de Sint en de feestdagen echter vaak een heleboel kopzorgen. De Beringse kindergemeenteraad lanceert daarom een oproep om speelgoed in te zamelen voor gezinnen die het financieel wat moeilijker hebben. Ze doen dit met een leuk filmpje waarin ze zelf het goede voorbeeld geven. 

Donderdag 24 november 22 vond het ledenfeest van Ferm Classic Paal plaats in het St.-Janszaaltje in Paalstraat.
Franks Traiteur Boetiek verzorgde een lekker warm buffet zodat de dames geen honger moesten lijden tijdens het vertellen.
Er was ook een quiz voorzien en als extra vermaak mochten de leden raden wie van het bestuur in de kinderfoto's verscholen zat.
Leuke oefening,  wand de tand des tijds bleek lelijk huisgehouden te hebben,  al waren de meeste kindergezichtjes nog wel te herkennen in de oude damessnoet.
Toch een geslaagd feest ondanks de opdoemende leeftijdsbewolking.