Onze medewerker Luc Savelkoul (denktank paalonline) stelde donderdagavond zijn boek voor:  "Pieter Bruegel de Oude,  plejdoe:j vuur Bruegel".  Luc gaat in het boek op zoek naar de roots van de vermaarde schilder, roots die door kunsthistorici meestal in de buurt van het Nederlandse Breda gesitueerd worden.  Volgens Luc is dat gebaseerd op een misverstand,  en hij legt in zijn boek uit waarom de schilder met grote waarschijnlijkheid afkomstig is uit Grote Brogel, in Noord-Limburg.  Hij doet dat met de analytische precisie van een onderzoeksrechter,  zoals een bekwaam advocaat betaamt.

De avond werd dan ook ingeleid door twee andere advocaten:  Marc Witters en Hugo Lamon,  beiden bevlogen sprekers, die elk in hun eigen stijl de queeste van Luc Savelkoul naar de wieg van Bruegel  kwamen omkaderen.  Het mag gezegd worden:  de heren hadden hun best gedaan om van hun toespraken literaire pareltjes te maken,  waar de kenners in het publiek van likkebaardden.  

Ook regisseur Stijn Coninx,  een jeugdvriend van Luc,  kwam vertellen waarom de figuur van Bruegel hem fascineerde en hoe hij zich door de schilder liet inspireren voor de enscenering  in bv. de film Daens.  Voor zijn volgende project over Uilenspiegel zullen de werken van de Bruegel trouwens weer een grote inspiratiebron vormen.  

Het boek van Luc werd in eigen beheer uitgegeven en productiebegeleider Diane De Meyer kwam als laatste in de rij sprekers de moeilijke ontstaansgeschiedenis van het boek toelichten.

Oorspronkelijk had Luc immers de bedoeling om zijn theorie te publiceren in het tijdschrift van de Koninklijke Bibliotheek van België “In Monte Artium”.  Al snel moest hij echter ondervinden dat de kunstkenners van de ‘peer review’ niet bepaald enthousiast werden van zijn theorie.  

Meestal werd en wordt in kunstkringen immers aangenomen dat onze schilder afkomstig is uit Breda (Nederlands Brabant).  Schreef Karel Van Mander in zijn “Schilder-Boeck” uit 1604 niet:  “Pieter Brueghel …  denwelcken is geboren niet wijt van Breda, op een Dorp geheeten Brueghel …”.    In de buurt van Breda is van een dorpje met die naam evenwel geen spoor.  Een tweede mogelijkheid zou Son en Breugel bij Eindhoven kunnen zijn, maar dat wordt met eu geschreven.  Een oude kaart van Frans Hogenberg uit 1581 zette Luc aan het denken,  daarop staat immers op nadrukkelijke wijze 'Bruegel' op de plek waar Grote Brogel te vinden is. Zou Hogenberg dat gedaan hebben omdat hij de schilder kende en wist dat hij van dat boerendorpje afkomstig was?  En zou het niet kunnen dat met Breda Bree bedoeld werd,  in die tijd geschreven als Brede of Brida, Brea …   (Breda Lossorum,  Breda in het graafschap Loon)

Wat komt dat advocaatje uit Limburg hier nu vertellen, zullen ze op de Kunstberg gedacht hebben.   Zijn argumentatie dat de schilder zijn naam bewust met -ue-  schreef en niet als Breugel,  omdat hijzelf zijn naam met lange uu uitsprak,  zoals in het vroegere dialect van Grote Brogel ook de plaatsnaam zelf werd uitgesproken, vond in hun ogen geen genade.   Luc gaf echter niet af,  hij zoch hulp bij een andere Luk:  professor emeritus Luk Draye van de KUL.   Professor Draye was tijdens zijn academische loopbaan niet alleen decaan van de faclteit Letteren en Wijsbegeerte, maar als professor Duitse taalkunde,  Duitse dialectologie en oude Germaanse talen ook een autoriteit op het vlak van de fonologie in onze dialecten.  

Luc vond bij hem de nodige taalkundige expertise voor zijn stelling:   we moeten zijn naam vanaf nu uitspreken als bruugel, met lange uu dus,  zoals hij zelf deed en schreef.

Het boek is rijkelijk geïllustreerd met oude kaarten en werken van de meester en u kunt het voor uzelf via de Sint of de Kerstman bestellen voor € 45 - ,  stuur een mailtje naar Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken..  Ook als cadeautje uitermate geschikt !  Boeiende lectuur verzekerd.

Pieter Bruegel, een van de meest enigmatische en fascinerende schilders ooit, verdween zowat 100 jaar na zijn dood eeuwenlang in de vergetelheid.  Zo ook de kennis van zijn geboorteplaats.  Talloze kunstboeken en publicaties zijn over hem verschenen.  Tegen het einde van de 19de eeuw werd hij 'herontdekt' en sinds 1907 twisten (kunst)historici over zijn plaats van herkomst.

Luc Savelkoul (° 'Breda Lossorum', 1959) is sinds 1982 advocaat aan de balie Limburg/Hasselt.  Hij groeide op in Bocholt.  Hij heeft nog levendige jeugdherinneringen aan Kempische zeisen, korenschoven en stoppelvelden na de korenoogst.  Hij startte zijn advocatencarrière in Peer en vestigde zich in 1991 in Paal.  In zijn vrije tijd verdiept hij zich in nog onopgeloste historische kwesties.  Minutieus heeft hij al het beschikbare bewijs- en bronnenmateriaal van deze 'cold case' verzameld, geordend, geanalyseerd en verwerkt.

Bewijsgaring, -voering en -waardering zijn bij uitstek juridische technieken.

De auteur heeft daarvan gebruik gemaakt om Pieter Bruegel de Oude bijna 500 jaar na zijn geboorte weer met zijn geboortegrond te verenigen.